ސިވިލް ސަރވިސް ކޮމިޝަނުން ހުސްވި އޮގަސްޓް މަހުގެ 24 ވަނަ ދުވަހު އާންމުކޮށް އަމަލުކުރަން ފަށާފައިވާ ”އާބާދީ ކުޑަ ރަށްރަށުގެ ކައުންސިލްގެ އިދާރާތަކަށް ބޭނުންވާ މުވައްޒަފުން އެ ރަށަކުން ނުލިބޭ ހާލަތުގައި ވަޒީފާތަކަށް މީހުން ހޯދުމުގައި އަމަލުކުރާނެ ގޮތުގެ އުސޫލު“ ގެ ދަށުން، ކައުންސިލްތަކުގެ އިދާރީ ވަޒީފާތަކަށް އެ އަތޮޅެއްގެ ކޮންމެ ރަށަކުން ވެސް ކުރިމަތިލުމުގެ ފުރުސަތު މިހާރު ވަނީ ތަނަވަސްކޮށްދީފައެވެ.

އަލަށް އެކުލަވާލި އުސޫލުގައިވާ ގޮތުން، މިފަދަ ހާލަތްތަކުގައި ކައުންސިލްގެ އިދާރީ މަގާމުތަކަށް އިއުލާނުކުރަން ވާނީ އެ އަތޮޅެއްގެ ރައްޔިތުންނަށް ފުރުސަތު ލިބޭ ގޮތަށެވެ. އަދި ވަޒީފާއަށް ހޮވޭ މުވައްޒަފަކު މަސައްކަތް ކުރަން ޖެހޭނީ އެ މީހަކު ދިރިއުޅޭ ރަށެއްގެ ކައުންސިލް އިދާރާއަށް ހާޒިރުވެގެންނެވެ. އެހެންކަމުން ވަޒީފާއަށް މީހަކު ހޮވުމުގެ ކުރިން، އެ މީހަކު ދިރިއުޅޭ ރަށުގެ ކައުންސިލް އިދާރާއިން އެ ޖާގައާއި ފުރުސަތު ލިބެން ހުރިކަން ކަށަވަރުކުރަން ޖެހޭނެ ކަމަށް ވެސް އުސޫލުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.

މީގެއިތުރުން، މި އުސޫލުގެ ދަށުން ވަޒީފާ އަދާކުރާ މުވައްޒަފުންގެ މަސައްކަތްތައް ސުޕަވައިޒްކޮށް ބަލަހައްޓަމުން ގެންދާނީ އެ މުވައްޒަފަކު މަސައްކަތަށް ނުކުންނަ ކައުންސިލް އިދާރާގެ ސެކްރެޓަރީ ޖެނެރަލް (އެސްޖީ) ނުވަތަ އެ އިދާރާއަކުން އެ ޒިންމާ ހަވާލުކޮށްފައިވާ އިސްވެރިއެއްކަން ފާހަގަކޮށްލަންޖެހެއެވެ.

އެހެން ނަމަވެސް، މުވައްޒަފަށް ދޭންޖެހޭ މުސާރައާއި އެހެނިހެން އެލަވަންސްތައް އަދި އިނާޔަތްތައް ދިނުމުގެ އެންމެހައި ޒިންމާތަކެއް އުފުލަން ޖެހޭނީ އެ މުވައްޒަފަކު ވަޒީފާއަށް ވައްދާފައިވާ އަސްލު ކައުންސިލް އިދާރާއިން ކަމަށް ސީއެސްސީގެ އުސޫލުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.

މިކަން ހާމަކޮށް ކައުންސިލްތަކަށް ސިޓީ ފޮނުއްވާފައިވަނީ އެލްޖީއޭގެ ޗީފް އެގްޒެކެޓިވް އޮފިސަރު (ސީއީއޯ) މުޙައްމަދު ނިމާލެވެ. އެ ސިޓީގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުން، ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން ހަރަދުކޮށްގެން ވިޔަސް އަދި ކައުންސިލްތަކުގެ އަމިއްލަ އާމްދަނީން ހަރަދުކޮށްގެން ވިޔަސް، މުވައްޒަފުން ވަޒީފާއަށް ނެގުމުގެ ކުރިން އެލްޖީއޭގެ ހާއްސަ ހުއްދައެއް ލިޔުމަކުން ހޯދަން ޖެހޭނެއެވެ.

މި އެންގުމަކީ ހަމައެކަނި ދާއިމީ ވަޒީފާތަކަށް އޮތް ހުރަހެއް ނޫނެވެ. ކައުންސިލްތަކުގައި އަލަށް އުފައްދާ މަގާމުތަކާއި، ހުސްވާ ދާއިމީ މަގާމުތަކުގެ އިތުރުން ކޮންޓްރެކްޓް އުސޫލުންނާއި، ވޭޖް، ކޮންސަލްޓަންސީ އަދި އުޖޫރައެއް ދީގެން ހަމަޖައްސާ ކޮންމެ ބާވަތެއްގެ ވަޒީފާއަކަށް މީހުން ނެގުމާއި، އެފަދަ މަގާމުތަކަށް އިއުލާންކުރުމުގެ ކުރިންވެސް އެލްޖީއޭގެ ހުއްދަ ހޯދުމަކީ ލާޒިމު ކަމެއް ކަމަށް އެ ސިޓީގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.

އިއްޔެއިން ފެށިގެން މި ނިންމުމަށް އަމަލުކުރަން ފަށާފައިވާއިރު، އެ ތާރީހުން ފެށިގެން އެލްޖީއޭގެ ހުއްދަ ލިޔުމުން ލިބިގެން މެނުވީ އެއްވެސް ކައުންސިލަކުން ވަޒީފާތަކަށް މީހުން ހަމަނުޖެއްސުމަށް އެ އޮތޯރިޓީން ވަނީ އަންގައިފައެވެ.

މާލީ ވުޒާރާއިން ހާމަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ދައުލަތުގެ ބަޖެޓު އެކުލަވާލައި، މާލީ އަހަރު ފެށުމުގެ ދެ މަސް ދުވަސް ކުރިން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ހުށަހަޅަންޖެހެއެވެ. އެގޮތުން ”ކައުންސިލްތަކަށް ދޭ ހިލޭ އެހީ ކަނޑައެޅުމާއި، ކައުންސިލްތަކުގެ ބަޖެޓު ތައްޔާރުކުރުމާއި، ބަޖެޓު ތަންފީޒުކުރުމުގައި އަމަލުކުރާނެ ގޮތުގެ އުސޫލު“ އާ އެއްގޮތަށް ކައުންސިލްތަކުން މެދު ރާސްތާ ބަޖެޓު ތައްޔާރުކޮށް އެ ވުޒާރާއަށް ހުށަހަޅަންޖެހޭނެ ކަމަށް ވަނީ ވިދާޅުވެފައެވެ.

ކައުންސިލްތަކުން ބަޖެޓު ތައްޔާރުކުރާއިރު އާމްދަނީއާއި ޚަރަދު ވަކިން އެނގެން އޮންނަންވާނެ ކަމަށާއި، އޭގެ ތެރޭގައި ދައުލަތުން ދޭ ބްލޮކް ގްރާންޓާއި، ސަރުކާރުގެ އިދާރާތަކުން ދޭ ކޮންޑިޝަނަލް ގްރާންޓާއި، ޓްރަސްޓް ފަންޑު އަދި އިތުރު އާމްދަނީ ހިމަނަންޖެހޭނެއެވެ. ބްލޮކް ގްރާންޓުގެ ބަޖެޓު ތައްޔާރުކުރަންވާނީ 2027 އިން 2029 އަށް ދިނުމަށް ލަފާކުރާ އަދަދުތަކަށްވުރެ ބޮޑުނުވާނެ ގޮތަށެވެ. ނަމަވެސް ބަޖެޓު ފައިނަލް ކުރާނީ މަޖިލީހުން ފާސްކުރާ އަދަދުތަކަށް ރިއާޔަތްކޮށެވެ.

މާލީ ވުޒާރާއިން ވަނީ 18 ސެޕްޓެންބަރު 2026 ގެ ކުރިން 2029 ގެ ނިޔަލަށް ލަފާކުރާ ބަޖެޓު ހުށަހެޅުމަށް ހުރިހާ ކައުންސިލްތަކަކަށް އަންގާފައެވެ.

މިއަހަރަކީ ރާއްޖޭގެ ތާރީޚުގައިވެސް ކައުންސިލްތަކަށް އެންމެ ބޮޑު ބްލޮކް ގްރާންޓެއް (2.47 ބިލިޔަން ރުފިޔާ) ކަނޑައެޅި އަހަރެވެ. މި އަހަރުގެ މިހާތަނަށް 1.25 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ވަނީ ދޫކޮށްފައެވެ. ފާއިތުވި އަހަރުތަކަށް ބަލާއިރު، 2023 ވަނަ އަހަރު 2.1 ބިލިޔަން ރުފިޔާ އަދި 2022 ވަނަ އަހަރު 2.2 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ދޫކޮށްފައިވެއެވެ.

ކައުންސިލްތަކަށް ފައިސާ ދޫކުރުމުގައި އެންމެ ބޮޑު އަދަދެއް ލިބެނީ ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށެވެ. ޚާއްޞަކޮށް މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލަށް އެންމެ ބޮޑު ބަޖެޓެއް ކަނޑައަޅާފައިވެއެވެ.

ރައީސް ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ވަނީ ކައުންސިލްތަކަށް ދޭ އެހީގެ ނިޒާމަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ގެނައުމަށް ނިންމާފައެވެ. އެގޮތުން އަތޮޅު ކައުންސިލްތައް އުވާލުމާއެކު، ރަށު ކައުންސިލްތަކާއި ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށް ލިބޭ ގްރާންޓުގެ އިންސައްތަ އިތުރުވާނެއެވެ. އަދި ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި ބަޖެޓު ކަނޑައެޅުމުގައި ހަމައެކަނި އާބާދީއަށް ބެލުމުގެ ބަދަލުގައި، ރަށުގެ ބިމުގެ ބޮޑުމިނަށް ބަލައިގެން ފައިސާ ދޫކުރާ ގޮތަށް އުސޫލު ބަދަލުކުރުމަށް ވަނީ ނިންމާފައެވެ. މިއީ ކައުންސިލްތަކުގެ މާލީ ތަނަވަސްކަން އިތުރުކޮށް، ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތައް ހަރުދަނާކުރުމަށް އެޅޭ މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ.

މިއީ، މިދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތާ އަޅާބަލާއިރު އިތުރު އަދަދެކެވެ.

ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީން އާންމުކޮށްފައިވާ އެންމެފަހުގެ ”ވީކްލީ ފިސްކަލް ޑިވެލޮޕްމެންޓް ރިޕޯޓް“ ދައްކާގޮތުން، މިދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތާ އަޅާބަލާއިރު މިއީ 16.8 އިންސައްތައިގެ އިތުރުވުމެކެވެ. މިދިޔަ އަހަރުގެ މި މުއްދަތުގައި ބްލޮކް ގްރާންޓްގެ ގޮތުގައި ކައުންސިލްތަކަށް ދޫކޮށްފައިވަނީ 1.07 ބިލިއަން ރުފިޔާއެވެ.

މިއަހަރަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ތާރީހުގައިވެސް ކައުންސިލްތަކަށް އެންމެ ބޮޑު ބަޖެޓެއް ކަނޑައެޅުނު އަހަރެވެ. އެގޮތުން މިއަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި ކައުންސިލްތަލުގެ ގްރާންޓުގެ ގޮތުގައި ޖުމްލަ 2.47 ބިލިއަން ރުފިޔާ ވަނީ ކަނޑައަޅާފައެވެ. ފާއިތުވި އަހަރުތަކަށް ބަލާއިރު، 2023 ވަނަ އަހަރު 2.1 ބިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށް، އޭގެ އިތުރަށް 8 މިލިޔަން ރުފިޔާ ދޫކޮށްފައިވާއިރު، އޭގެ ކުރީ އަހަރު 2.2 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ދޫކޮށްފައިވާކަން ފާހަގަކޮށްލަންޖެހެއެވެ.

ކައުންސިލްތަކަށް ފައިސާ ދޫކުރުމުގައި މިހާރުވެސް އެންމެ ބޮޑު އިސްކަމެއް ދެނީ ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށެވެ. މީގެ ތެރެއިންވެސް އެންމެ ބޮޑު ބަޖެޓެއް ކަނޑައެޅިފައިވަނީ މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލަށެވެ. 2020 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ދައުލަތުގެ އާމްދަނީއަށް ބިނާކޮށް ’ބްލޮކް ގްރާންޓް‘ ދޫކުރަމުންދާއިރު، މި ނިޒާމު އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމަށް ސަރުކާރުން ދަނީ ގިނަ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަމުންނެވެ.

އެގޮތުން، އަތޮޅު ކައުންސިލްތައް އުވާލައި، ރަށު ކައުންސިލްތަކާއި ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށް ލިބޭ ގްރާންޓުގެ އިންސައްތަ އިތުރުކުރުމަށް ސަރުކާރުން ވަނީ ނިންމާފައެވެ. އަދި ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި ބަޖެޓު ކަނޑައެޅުމުގައި ހަމައެކަނި އާބާދީއަށް ބެލުމުގެ ބަދަލުގައި، ރަށުގެ ބިމުގެ ބޮޑުމިނަށް ބަލައިގެން ފައިސާ ދޫކުރާ ގޮތަށް އުސޫލު ބަދަލުކުރުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ.

މި ބަދަލުތަކުގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކީ ކައުންސިލްތަކުގެ މާލީ ތަނަވަސްކަން އިތުރުކޮށް، ރަށްރަށުގައި ހިންގޭ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތައް މިހާރަށްވުރެ ހަރުދަނާކޮށް، ރައްޔިތުންނަށް ފޯރުކޮށްދޭ ހިދުމަތްތައް ފުޅާކުރުމަށް އެޅިގެންދާނެ ފިޔަވަޅެއް ކަމަށް ސަރުކާރުން ދެކެއެވެ.

އެހެން ކަމުން މިއަހަރަކީ، ރާއްޖޭގެ ތާރީޚުގައިވެސް ކައުންސިލްތަކަށް އެންމެ ބޮޑު ބްލޮކް ގްރާންޓެއް ދިނުމަށް ބަޖެޓުކޮށްފައިވާ އަހަރަށް މިވަނީ ވެގެން ގޮސްފައެވެ.

މާލީ ކަންކަމާއި ތަރައްޤީގެ ރޭވުންތެރިކަމާ ބެހޭ ވުޒާރާގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން އާންމުކޮށްފައިވާ އެންމެ ފަހުގެ ވީކްލީ ފިސްކަލް ޑިވެލޮޕްމެންޓް ރިޕޯޓުން ދައްކާ ގޮތުގައި، މިއަހަރުގެ މިހާތަނަށް ކައުންސިލް ގްރާންޓުގެ ގޮތުގައި 1 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ވަނީ ދޫކޮށްފައެވެ. މިދިޔަ އަހަރުގެ މިމުއްދަތުގައި ދޫކޮށްފައިވަނީ، 718.2 މިލިޔަން ރުފިޔާއެވެ. މިއީ، 45.7 އިންސައްތައިގެ އިތުރުވުމެކެވެ.

މި އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި ކައުންސިލްތަކުގެ ގްރާންޓުގެ ގޮތުގައި ޖުމްލަ 2.5 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ވަނީ ކަނޑައަޅާފައެވެ. ފާއިތުވި އަހަރުތަކަށް ބަލާއިރު، 2023 ވަނަ އަހަރު 2.1 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކުރި ނަމަވެސް، އޭގެ އިތުރަށް 8 މިލިޔަން ރުފިޔާ ހޭދަކޮށްފައިވެއެވެ. އަދި އޭގެފަހުން 2024 ވަނަ އަހަރުވެސް ކައުންސިލްތަކަށް 2.2 ބިލިޔަން ރުފިޔާ ވަނީ ދޫކޮށްފައެވެ.

ކައުންސިލްތަކަށް ފައިސާ ދޫކުރުމުގައި އެންމެ ބޮޑު އަދަދެއް ލިބެނީ، ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށެވެ. މީގެ ތެރެއިންވެސް އެންމެ ބޮޑު ބަޖެޓެއް ކަނޑައަޅާފައިވަނީ، މާލޭ ސިޓީ ކައުންސިލަށެވެ. 2020 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ކައުންސިލްތަކަށް ފައިސާ ދޫކުރަނީ، ދައުލަތުގެ އާމްދަނީއަށް ބިނާކޮށް ކަނޑައަޅާ ފިސްކަލް ފޯމިއުލާއެއްގެ ދަށުން ’ބްލޮކް ގްރާންޓް’ގެ ގޮތުގައެވެ.

އަލަށް އިންތިޚާބުވި ކައުންސިލްތައް ހުވާކޮށްފައިވާއިރު، މިހާރު އަތޮޅު ކައުންސިލްތައް އުވިގެން ދިއުމުގެ ސަބަބުން ރަށު ކައުންސިލުތަކާއި، ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށް ބަޖެޓުން ކުރާ ހޭދަ އިތުރުވާނެ ކަމަށް މީގެކުރިން ސަރުކާރުން ވަނީ ބުނެފައެވެ.

ކުރިއަށް އޮތްތަނުގައި ކައުންސިލުތަކަށް ބަޖެޓު ކަނޑައެޅުމުގައި ހަމައެކަނި އާބާދީއަށް ބެލުމުގެ ބަދަލުގައި، ރަށުގެ ބިމުގެ ބޮޑުމިނަށް ބަލައިގެން ފައިސާ ދޫކުރާ ގޮތަށް އުސޫލު ބަދަލު ކުރުމަށްވެސް ސަރުކާރުން ވަނީ ނިންމާފައެވެ. މިއީ، ކައުންސިލްތަކުގެ މާލީ ތަނަވަސްކަން އިތުރުކޮށް، ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތައް ހަރުދަނާ ކުރުމަށް އެޅޭ ފިޔަވަޅެއް ކަމަށް ސަރުކާރުން ދެކެއެވެ.

މަހިބަދޫ ކައުންސިލަށް ނައިބު ރައީސަކު ނުހޮވި ދިގުލައިގެން ގޮސްފައިވަނީ، އެ މަގާމަށް މެންބަރަކު ހޮވުމަށް ވޯޓަށް އަހާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ވޯޓު އެއްވަރުވުމުގެ ސަބަބުންނެވެ. އެއާއެކު ކައުންސިލްގެ މަސައްކަތްތައް ވެސް ނުފެށި ދިގުލައިގެން ދިޔައެވެ. ގާނޫނު އޮންނަ ގޮތުން، ކައުންސިލަށް މެންބަރުން އިންތިހާބުވުމަށްފަހު ބާއްވާ ފުރަތަމަ ޖަލްސާގައި އެ ކައުންސިލަކަށް ނައިބު ރައީސަކު ހޮވަން ޖެހެއެވެ. ކައުންސިލްގެ މަސައްކަތްތައް ފެށޭނީ އެ ކައުންސިލަކަށް މެންބަރުން އިންތިހާބުވުމަށްފަހުގައެވެ.

މަހިބަދޫ ކައުންސިލުގެ ނައިބު ރައީސްކަމުގެ މަގާމަށް ތިން ބޭފުޅަކު ވާދަކުރެއްވިއެވެ. އެއީ އެމްޑީޕީގެ ފަރާތުން މެންބަރަކާއި، ވެރިކަން ކުރާ ޕާޓީ ޕީއެންސީގެ ފަރާތުން މެންބަރެއްގެ އިތުރުން، އަމިއްލަ ގޮތުން ވާދަކޮށް ކައުންސިލަށް އިންތިހާބުވި މެންބަރެކެވެ. ލިބުނު ނަތީޖާއަށް ބަލައިލާއިރު އެމްޑީޕީގެ މެންބަރު ޒަޢީމާ މުޙައްމަދަށް 2 ވޯޓު ލިބިފައިވާއިރު، ޕީއެންސީގެ މެންބަރު މުޙައްމަދު މައުމޫނަށް ވެސް ލިބިފައިވަނީ 2 ވޯޓެވެ. އަދި އަމިއްލަ ގޮތުން ވާދަކޮށް ކައުންސިލަށް އިންތިހާބުވި މެންބަރު ބުންޏާމީން ޙަސަނަށް ލިބިފައިވަނީ އެންމެ ވޯޓެކެވެ.

ފާހަގަކޮށްލެވޭ ގޮތުގައި އިއްޔެ މެންދުރާ ހަމައަށް ކައުންސިލްގެ ނައިބު ރައީސަކު ހޮވުމަށް ހަތް ބައްދަލުވުން ބާއްވާފައިވާއިރު، އެ ވަގުތާ ހަމައަށް ވެސް ވޯޓުގެ ނަތީޖާ ވަނީ އެއްވަރުވެފައެވެ.

މި މައްސަލާގައި އެންމެފަހުން ގޮތް ނިންމާފައިވަނީ ރޭ އެކަމަށްޓަކައި ބޭއްވި ބައްދަލުވުމުގެ ތެރެއިންނެވެ. އެ ބައްދަލުވުމުގައި ނެގުނު ވޯޓުން ޒަޢީމާ މުޙައްމަދު ވަނީ މުޙައްމަދު މައުމޫންގެ މައްޗަށް ކުރި ހޯދައި 1 ވޯޓުގެ ތަފާތުން ނައިބު ރައީސްކަމުގެ މަގާމު ޔަގީންކޮށްފައެވެ.

މައުލޫމާތު ލިބިފައިވާ ގޮތުގައި، މަހިބަދޫ ކައުންސިލަށް ނައިބު ރައީސަކު ހޮވަން ހަ ފަހަރެއްގެ މަތިން ވަނީ ވޯޓަށް އަހައިފައެވެ. ނަމަވެސް ވޯޓަށް އަހާ ކޮންމެ ފަހަރަކު ވެސް ވޯޓު އެއްވަރުވުމުގެ ސަބަބުން ކައުންސިލްގެ މަސައްކަތްތައް ވަނީ ފެށޭގޮތެއް ނުވެފައެވެ. ގާނޫނު އޮންނަ ގޮތުން، ކައުންސިލަށް މެންބަރުން އިންތިހާބުވުމަށްފަހު ބާއްވާ ފުރަތަމަ ޖަލްސާގައި އެ ކައުންސިލަކަށް ނައިބު ރައީސަކު ހޮވަން ޖެހެއެވެ. ކައުންސިލްގެ މަސައްކަތްތައް ފެށޭނީ އެ ކައުންސިލަކަށް މެންބަރުން އިންތިހާބުވުމަށްފަހުގައެވެ.

މަހިބަދޫ ކައުންސިލަށް އަލަށް އިންތިހާބުވި ފަސް މެންބަރުން އިއްޔެ ވަނީ މަގާމުގެ ހުވައި ކުރައްވައިފައެވެ.

މަހިބަދޫ ކައުންސިލުގެ ނައިބު ރައީސްކަމުގެ މަގާމަށް ތިން ބޭފުޅަކު ވާދަކުރެއްވިއެވެ. އެއީ އެމްޑީޕީގެ ފަރާތުން މެންބަރަކާއި، ވެރިކަން ކުރާ ޕާޓީ ޕީއެންސީގެ ފަރާތުން މެންބަރެއްގެ އިތުރުން، އަމިއްލަ ގޮތުން ވާދަކޮށް ކައުންސިލަށް އިންތިހާބުވި މެންބަރެކެވެ. އެގޮތުން އެންމެ ފުރަތަމަ ބުރުގެ ނަތީޖާއަށް ބަލައިލާއިރު އެމްޑީޕީގެ މެންބަރު ޒަޢީމާ މުޙައްމަދަށް 2 ވޯޓު ލިބިފައިވާއިރު، ޕީއެންސީގެ މެންބަރު މުޙައްމަދު މައުމޫނަށް ވެސް ލިބިފައިވަނީ 2 ވޯޓެވެ. އަދި އަމިއްލަ ގޮތުން ވާދަކޮށް ކައުންސިލަށް އިންތިހާބުވި މެންބަރު ބުންޏާމީން ޙަސަނަށް ލިބިފައިވަނީ އެންމެ ވޯޓެކެވެ.

މި ދެ މެންބަރުންގެ ނަތީޖާ އެއްވަރުވުމާ ގުޅިގެން އިތުރު ފަސް ފަހަރު ވޯޓަށް އެހި ނަމަވެސް ބާތިލު އެއް ވޯޓާއެކު ކޮންމެ ފަހަރަކު ވެސް އޮންނާތީ ނަތީޖާ އެއްވަރުވެފައެވެ.

”އެކި އެމްވީ“ އަށް އެނގިފައިވާ ގޮތުގައި، މާލެ ސިޓީ ކައުންސިލަށް އިދިކޮޅު އެމްޑީޕީގެ ޓިކެޓްގައި ވާދަކޮށް މެންބަރުކަމުގެ ގޮނޑި ކާމިޔާބު ކުރި މެންބަރުންގެ ތެރެއިން ހަ މެންބަރަކު ވަނީ ޑެޕިއުޓީ މޭޔަރުކަމުގެ މަގާމަށް ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކޮށްފައެވެ. ނަމަވެސް އޭގެ ތެރެއިން މި މަގާމަށް ކުރިމަތިލީ ހަތަރު މެންބަރަކެވެ. އެ ހަތަރު މެންބަރުންނަކީ:

• މާފަންނު ހުޅަނގު ދާއިރާގެ ކައުންސިލަރު މުހައްމަދު ރިޟްވާން ޢަލީ – (2 ވޯޓް)
• މާފަންނު މެދު ދާއިރާގެ ކައުންސިލަރު ޢާއިޝަތު ހަނާ – (2 ވޯޓް)
• ހުޅުމާލެ އުތުރު ދާއިރާގެ ކައުންސިލަރު ފާޠިމަތު ޒަހިއްޔާ – (5 ވޯޓް)
• ހެންވޭރު މެދު ދާއިރާގެ ކައުންސިލަރު މީކާއިލް މުޙައްމަދު ރިޔާޒު – (7 ވޯޓް)

ޑެޕިއުޓީ މޭޔަރުކަމުގެ މަގާމަށް އިންތިހާބު ކުރާނެ ފަރާތެއް ކަނޑައަޅާފައިވަނީ އެމްޑީޕީގެ އެތެރޭގެ މެންބަރުންގެ މެދުގައި ނެގި ވޯޓަކަށްފަހުގައެވެ. އެ ވޯޓުން ކުރި ހޯދާފައިވަނީ މީކާއިލް މުޙައްމަދެވެ. މި މަގާމަށް ޝައުވެރިކަން ފާޅުކުރި ނަމަވެސް ފަހުން މަގާމަށް ކުރިމަތިނުލާ ދެ މެންބަރުންނަކީ ޚަދީޖާ މުޙައްމަދާއި، ޙުސައިން ފުރުޝާންއެވެ.

ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކުރުމަށްފަހު މަގާމަށް ކުރިމަތިނުލި ސަބަބެއް އެ ދެ މެންބަރުން ބުނެދީފައެއް ނުވެއެވެ.

މާލެ ސިޓީ ހިމެނޭހެން ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ސިޓީތަކެއްގެ ކައުންސިލްތަކުގެ މެޖޯރިޓީ ނަގާފައިވަނީ އިދިކޮޅު އެމްޑީޕީންނެވެ. ނަމަވެސް ޖުމުލަ ގޮތެއްގައި މުޅި ރާއްޖޭގެ ގިނަ ގޮނޑިތައް ކާމިޔާބުކޮށްފައިވަނީ ވެރިކަން ކުރާ ޕާޓީ ޕީއެންސީންކަން ފާހަގަކޮށްލަންޖެހެއެވެ.

ލޯކަލް ގަވަރމަންޓް އޮތޯރިޓީ (އެލްޖީއޭ) އިން މައުލޫމާތު ދީފައިވާ ގޮތުގައި، ސިޓީ ކައުންސިލްތަކާއި ރަށު ކައުންސިލްތަކަށް ޖުމުލަ 678 މެންބަރުން އިންތިޚާބު ކުރަންޖެހެއެވެ. ނަމަވެސް އިންތިޚާބު ކުރެވިފައިވަނީ 677 މެންބަރުން ކަމަށް ލޯކަލް ގަވަމެންޓް އޮތޯރިޓީ (އެލްޖީއޭ) އިން ވަނީ ބުނެފައެވެ. އެއީ ދ. މީދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސެވެ.

ކައުންސިލްތަކަށް އަލަށް އިންތިޚާބުވި 677 މެންބަރުންގެ ތެރެއިން މިއަދު ހުވާ ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ 676 މެންބަރުންނެވެ.

މީގެ އިތުރުން އަންހެނުންގެ ތަރައްޤީއަށް މަސައްކަތް ކުރާ ކޮމިޓީގެ މެންބަރުންގެ ގޮތުގައި ވެސް 678 މެންބަރަކު އިންތިޚާބު ކުރަން ޖެހޭއިރު މިހާތަނަށް އިންތިޚާބު ކުރެވިފައިވަނީ 673 މެންބަރުންނެވެ. އޭގެ ތެރެއިން މިއަދު ހުވާ ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ 662 މެންބަރުންނެވެ. އަންހެނުންގެ ތަރައްޤީއަށް މަސައްކަތް ކުރާ ކޮމިޓީތަކުގެ 11 މެންބަރުން މިއަދު ހުވާ ނުކުރާ ސަބަބެއް އެލްޖީއޭއިން ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.

އެލްޖީއޭއިން ބުނީ ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި މިހާރު އިންތިޚާބު ނުކުރެވޭ މީދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސާއި، އަންހެނުންގެ ތަރައްޤީއަށް މަސައްކަތް ކުރާ ކޮމިޓީތަކަށް އިންތިޚާބު ކުރަންޖެހޭ ފަސް މެންބަރުން ހޮވުމަށް އިންތިޚާބު ބޭއްވުމަށް އީސީން ތައްޔާރުވަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ.

ރައީސް މުޢިއްޒު މި ބަދަލު ގެންނެވީ، ސަރުކާރުގެ ހުރިހާ އޮފީސްތަކެއް އެންމެ ބޮޑަށް ގުޅިފައި އޮންނަ މިނިސްޓްރީއަކީ ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީ ކަމަށްވުމާއެކު، ކައުންސިލްތަކުގެ ކަންކަމުގައި މަޖިލީހަށް ޖަވާބުދާރީވުމަށް އެންމެ މުނާސަބު މިނިސްޓްރީއަކީ ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީ ކަމަށްވާތީއެވެ.

ރައީސްގެ މި ނިންމެވުމާއެކު، ލޯކަލް ގަވަރމަންޓް އޮތޯރިޓީ (އެލްޖީއޭ) ގެ ރައީސްގެ ހައިސިއްޔަތުން ކައުންސިލްތަކުގެ ކަންކަމާ ސީދާ ޒިންމާވެވަޑައިގަންނަވަން ޖެހޭނީ ފިނޭންސް މިނިސްޓަރު މޫސާ ޒަމީރެވެ. މީގެ އިތުރުން ލާމަރުކަޒީ އުސޫލުން ރާއްޖެ ހިންގުމުގެ ސިޔާސަތުތައް އެކުލަވާލައި ތަންފީޒުކުރުމުގެ ޒިންމާ މިހާރު މަތިކޮށްފައިވަނީ ވެސް ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީއަށެވެ. އެހެންކަމުން ސިޓީސް މިނިސްޓްރީއަށް މީގެ ކުރިން ފޮނުވަމުންދިޔަ ހުރިހާ ރަސްމީ ލިޔެކިޔުންތަކެއް މީގެ ފަހުން ފޮނުވަންޖެހޭނީ ސީދާ ފިނޭންސް މިނިސްޓްރީއަށެވެ.

މި ބަދަލު ގެންނެވި ނަމަވެސް ގާނޫނީ ގޮތުން އެއްވެސް ހުސްކަމެއް ނާންނާނެކަމުގެ ޔަގީންކަން ލޯކަލް ގަވަރމަންޓް އޮތޯރިޓީ (އެލްޖީއޭ) އިން ވަނީ ދީފައެވެ.

މީގެ އިތުރުން ގާނޫނަށް ގެނެވުނު 17 ވަނަ އިސްލާހުގެ ދަށުން، އަތޮޅު ކައުންސިލްތައް އުވައިލުމުން އެތަންތަނުން ދެމުންދިޔަ ހިދުމަތްތައް އެލްޖީއޭއަށް މަތިކޮށްފައިވާއިރު، ފިނޭންސް މިނިސްޓަރުގެ ބެއްލެވުމުގެ ދަށުން ކައުންސިލްތަކުގެ ނިޒާމު އެއްވެސް ހުއްޓުމެއްނެތި ކުރިއަށްދާނެ ކަމަށް އެ އިދާރާއިން ވަނީ ބުނެފައެވެ.