އެބޯޝަން ނުވަތަ ދަރިވައްޓައިލުމަކީ ދުނިޔޭގެ ގިނަ މުޖުތަމަޢުތަކުގައި ދީނީ، ޤާނޫނީ، އަޚްލާޤީ އަދި ސިއްޙީ ގޮތުން ވަރަށް ބޮޑަށް ޚިލާފު އުފެދިފައިވާ މައުޟޫޢެކެވެ. މި މައުޟޫޢާ މެދު ދުނިޔޭގެ ޤާނޫނީ ނިޒާމުތައް އެކި ގޮތްގޮތަށް ޢަމަލުކުރެއެވެ. ބައެއް ޤައުމުތަކުގެ ޤާނޫނީ ނިޒާމުތަކުން މިކަމަށް ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި ހުއްދަ ދީފައިވާއިރު، އަނެއްބައި ޤައުމުތަކުގެ ޤާނޫނުތަކުގައި މިކަން ވަނީ ވަރަށް ހަރުކަށިކޮށް މަނާކޮށްފައެވެ. ރާއްޖެއަކީ ސައްތަ އިން ސައްތަ އިސްލާމީ ޤައުމަކަށް ވެފައި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ އަސާސަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތް ކަމުގައިވާތީ، މި މައުޟޫޢުގައި ދިވެހިރާއްޖެއިން ބަލަނީ އިސްލާމީ ފިޤުހީ ހަމަތަކަށެވެ.

އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގެ ނަޒަރުގައި އަދި އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި އިންސާނާގެ ފުރާނައަށް ވަނީ ވަރަށް މަތިވެރި ޤަދަރެއް ދީފައެވެ. ދަރިވައްޓައިލުމާ ގުޅޭގޮތުން އިސްލާމީ ފިޤުހުވެރިންގެ މެދުގައި ރައުޔުތައް ތަފާތުވަނީ ކުއްޖާގެ ހަށިގަނޑަށް ފުރާނަ އެޅުމުގެ ކުރިންނާއި ފަހުގެ ޙާލަތްތަކަށެވެ. ޢާންމު އުޞޫލުން، އެއްވެސް މަޤުބޫލު ސަބަބަކާ ނުލައި ދަރިވައްޓައިލުމަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި މަނާކަމެކެވެ. ނަމަވެސް، މައިމީހާގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ ފަދަ ޙާލަތްތަކުގައި ނުވަތަ އިތުބާރު ހުރި މެޑިކަލް ބޯޑަކުން ކަނޑައަޅާ ޚާއްޞަ ޙާލަތްތަކުގައި، ފުރާނަ އެޅުމުގެ ކުރިން ދަރިވައްޓައިލުމާ މެދު ފިޤުހީ ލުއިތަކެއް ހުރެއެވެ.

ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނީ ނިޒާމު ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތާއި އެހެނިހެން ޤަވާއިދުތަކުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުން، އެބޯޝަން ހެދުމަކީ ޢާންމު ގޮތެއްގައި ކުށެކެވެ. ދިވެހި ޤާނޫނު އަސާސީގެ ރޫޙަކީ އިސްލާމީ އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފު އެއްވެސް ކަމަކަށް ފުރުޞަތު ނުދިނުން ކަމަށްވާތީ، މިކަމުގައި ޢަމަލުކުރެވެނީ އިސްލާމީ ފިޤުހީ މިންގަނޑުތަކުގެ ތެރޭގައެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގައި ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވަނީ މަދު ޙާލަތްތަކެއްގައެވެ. އެއީ، ބަނޑުގައިވާ ދަރިފުޅުގެ ސަބަބުން މައިމީހާގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާ ފަދަ ޞިއްޙީ ޙާލަތެއް މެދުވެރިވުން، ދަރިފުޅަކީ ދިރިއުޅުމަށް ނުކުޅެދޭ ފަދަ ބޮޑު ޢައިބެއް ނުވަތަ ބައްޔެއް ހުރި ކުއްޖެއްކަން މެޑިކަލް ބޯޑަކުން ޔަޤީންކޮށްދިނުން، އިސްލާމީ ޝަރީޢަތާއި ޤާނޫނުގައި ބަޔާންކުރާ އެނޫންވެސް އިސްތިސްނާ ޙާލަތްތައް ހިމެނެއެވެ.

މިއަދުގެ މުޖުތަމަޢުގައި މި މައުޟޫޢާ ގުޅިގެން ގިނަ ގޮންޖެހުންތަކެއް ކުރިމަތިވަމުންދެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޣައިރު ޝަރުޢީ ގުޅުންތަކުގެ ސަބަބުން ބަޔަކު ސިއްރުން ދަރިވައްޓައިލުމަށް ކުރާ މަސައްކަތްތަކާއި، މިކަމުގެ ސަބަބުން އަންހެނުންގެ ޞިއްޙަތަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ހިމެނެއެވެ. އަދި ބައެއް ފަރާތްތަކުން އިންސާނީ ޙައްޤުތަކުގެ ނަމުގައި މިކަމަށް ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި ހުއްދަ ހޯދުމަށް ކުރާ ވަކާލާތުތަކަކީ އިސްލާމީ އަދި ދިވެހި މުޖުތަމަޢުގެ އަޚްލާޤީ މިންގަނޑުތަކާ ފުށުއަރާ ކަންކަމެވެ.

ޤާނޫނީ އަދި ޝަރުއި ނަޒަރަކުން ދަރިވައްޓާލުން

ރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގައިވާ ގޮތުން، ޝަރުޢީ އަދި ޞިއްޙީ މަޤްބޫލު ސަބަބެއް ނެތި ދަރިވައްޓައިލުމަކީ ކުށެކެވެ. އަދި އެފަދަ ކަމެއް ކޮށްފިނަމަ އެކަމަށް ޤާނޫނީ އަދަބު ލިބޭނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ދަރިވައްޓައިލުމަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ވަރަށް ބޮޑަށް ސަމާލުކަން ދީފައިވާ މުހިންމު މައުޟޫޢެކެވެ. އިސްލާމްދީނަކީ އިންސާނީ ނަފްސު ރައްކާތެރިކުރުމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ބާރުއަޅާ ދީނަކަށް ވާތީ، ދަރިވައްޓައިލުމަކީ އާންމު އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ޙަރާމް ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް، ވަކި ޚާއްޞަ ޙާލަތްތަކެއްގައި ދީނީ ޢިލްމުވެރިން ވަނީ ބައެއް އިސްތިސްނާތައް ބަޔާންކުރައްވައިފައެވެ.

ދަރިވައްޓައިލުމާ ގުޅޭގޮތުން އިސްލާމީ ޝަރީޢަތާއި ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނީ ނިޒާމުގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ އުޞޫލުތަކަކީ އިންސާނީ ނަފްސުގެ ޙުރުމަތްތެރިކަމުގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ކަންތައްތަކެކެވެ.
އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގެ ޢާންމު އުޞޫލަކީ، އެއްވެސް މަޤްބޫލު ޝަރުޢީ ސަބަބަކާ ނުލައި ދަރިވައްޓައިލުމަކީ ޙަރާމް ކަމެއް ކަމެވެ. ނަމަވެސް، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފިޤުހު އެކަޑަމީން ނެރެފައިވާ ފަތުވާގައި، ވަކި ޚާއްޞަ ޙާލަތްތަކެއްގައި ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަކަމަށް ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ. އެ ޙާލަތްތަކަކީ:

1. މައިމީހާގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވުން: މާބަނޑުވުމުގެ ސަބަބުން މައިމީހާގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވާނެކަން ޑޮކްޓަރުންގެ ޓީމަކުން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ޙާލަތްތަކުގައި ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވެއެވެ.

2. ރޭޕްކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަލިވެ އިނުން: އަންހެނަކު ރޭޕްކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަލިވެ އިނދެ، އެކަން ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކަށް ހުށަހެޅި ސާބިތުވާނަމަ، ބަނޑަށް 120 ދުވަސްވުމުގެ ކުރިން ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވެއެވެ.

3. މަޙްރަމަކު ރޭޕްކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަލިވެ އިނުން: އަމިއްލަ މަޙްރަމަކު (މިސާލަކަށް ބައްޕަ، ބޭބެ) ރޭޕްކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަލިވެ އިނދެ، ބަނޑަށް 120 ދުވަސްވުމުގެ ކުރިން ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވެއެވެ.

4. ކުޑަކުއްޖަކު ރޭޕްކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަލިވެ އިނުން: ޖިސްމާނީ ގޮތުން ފުރާވަރު ނުވާ ކުޑަކުއްޖަކު ރޭޕްކުރުމުގެ ސަބަބުން ބަލިވެ އިނދެ، އެކުއްޖާގެ ހަށިގަނޑަށް އެކަން ބަރުދާސްތު ނުކުރެވޭނެކަން ޑޮކްޓަރުން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ޙާލަތްތަކުގައި 120 ދުވަސްވުމުގެ ކުރިން ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވެއެވެ.

5. ބަނޑުގައިވާ ކުއްޖާގެ ކިބައިގައި ބޮޑު އައިބެއް ނުވަތަ ބައްޔެއް ހުރުން: ކުއްޖާގެ ހަށިގަނޑުގައި ނުވަތަ ސިކުނޑީގައި ދާއިމީ ބޮޑު އައިބެއް ހުރުން ނުވަތަ ތެލެސީމިއާ މޭޖަރ ފަދަ ބޮޑު ބައްޔެއް ހުރިކަން ޑޮކްޓަރުންގެ ޓީމަކުން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ޙާލަތްތަކުގައި، ބަނޑަށް 120 ދުވަސްވުމުގެ ކުރިން ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވެއެވެ.

މި ޙާލަތުގައި ދަރިވައްޓައިލުން ހުއްދަވަނީ އެ ކުއްޖާގެ މައިންބަފައިންނަކީ ޝަރުޢީ ކައިވެންޏަކުން ގުޅިގެން ތިބި ބަޔަކު ކަމުގައިވާނަމައެވެ.

މިދެންނެވި ޙާލަތްތަކުގެ ބޭރުން، އިޖުތިމާޢީ ސަބަބުތަކަށްޓަކައި ނުވަތަ ދިރިއުޅުމުގެ ޚަރަދުތައް ބޮޑުވެދާނެތީ ދަރިވައްޓައިލުމަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ބޮޑުވެގެންވާ ފާފައެކެވެ.