އުތުރު ސީރިއާ – އެމެރިކާގެ ސެންޓްރަލް ކޮމާންޑް (ސެންޓްކޮމް) އިން 2026 ވަނަ އަހަރުގެ ޖޫން 19 ވަނަ ދުވަހު އުތުރު ސީރިއާގައި ދިން ޙަމަލާއެއްގައި، އިސްލާމިކް ސްޓޭޓް (އައިއެސް) ގެ އިސް ވެރިއެއް ކަމަށްވާ ޢަލީ ޙުސައިން އަލް-އުލައިވީ މަރާލައިފިއެވެ. ޖޫން 24 ވަނަ ދުވަހު އިއުލާންކުރި މި އޮޕަރޭޝަނަކީ، އެމެރިކާއަށާއި ސަރަޙައްދީ ބައިވެރިންނަށް ނުރައްކަލަކަށް ވެފައިވާ އައިއެސްގެ ބާކީ ތިބި މީހުން ނައްތާލުމަށް ކުރިއަށްގެންދާ މަސައްކަތުގެ ބައެކެވެ.
ބަދަލުވަމުންދާ މަންޒަރު: އަލް-ޝަރްޢު (އަލް-ޖައުލާނީ) އާއި އައިއެސްއާ ދެމެދު އޮތް ފަރަޤު
މި ޙަމަލާ އައިސްފައި މިވަނީ ސީރިއާގެ ސަލާމަތީ މަސްރަޙު މުޅިން ބަދަލުވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ. 2024 ވަނަ އަހަރު ބަޝާރުލް އަސަދުގެ ވެރިކަން ވެއްޓުމަށްފަހު، އަޙްމަދު އަލް-ޝަރްޢު (ކުރިން އަބޫ މުޙައްމަދު އަލް-ޖައުލާނީގެ ނަމުން މަޝްހޫރު) މިހާރު ވަނީ ސީރިއާގެ އިންތިޤާލީ ސަރުކާރުގެ ރައީސްގެ މަޤާމަށް އައްޔަނުވެފައެވެ. އޭނާގެ މި ދަތުރަކީ ޖަބްހަތުއް ނުޞްރާގެ ފައުންޑަރުގެ ހައިސިއްޔަތުން ފެށި، ތަފާތު ބަދަލުތަކެއް އައިސްފައިވާ ދަތުރެކެވެ.
އައިއެސްއާއި އަލް-ޖައުލާނީއާ ދެމެދު އޮތް ގުޅުން 2014 ވަނަ އަހަރު ވަނީ ކެނޑި، އެ ދެ ފަރާތުގެ ދެމެދުގައި ވަރުގަދަ ކުރިމަތިލުންތަކެއް ހިނގާފައެވެ. އައިއެސްއިން ޖަބްހަތުއް ނުޞްރާއަކީ އެމީހުންގެ ގޮތްޕެއް ކަމަށް ޢިއުލާނުކޮށް، ”އިސްލާމިކް ސްޓޭޓު އިން ޢިރާޤު އެންޑު ސޫރިޔާ“ (އައިސިސް) ޢިއުލާނުކުރުމުން، ޖައުލާނީ ވަނީ އައިއެސް އާ ގުޅުން ކަނޑާލާ، އަލް-ޤައިދާއަށް ބައިޢަތު ހިފައިފައެވެ. ނަމަވެސް އޭގެ 2 އަހަރު ތެރޭ ޖައުލާނީ ވަނީ އަލް-ޤައިދާއަށް އޮތް ބައިޢަތުވެސް އުވާލާ، ޖިހާދީންނާ އެއްކޮށް ދުރުވެ، ޖިހާދީ ޖަމާޢަތްތައް ސޫރިޔާއިން ނެރެލާ، ބައިނަލް އަޤުވާމީ ދުނިޔެ ބަލައިގަންނާނެ ފަދަ ޖަމާޢަތަކަށް ހެދުމަށް މަސައްކަތް ފަށައިފައެވެ. އައިއެސް އިން އަދިވެސް ތުހުމަތުކުރާ ގޮތުގައި، ޖައުލާނީ ވަނީ އެމީހުންނަށް ޚިޔާނާތްތެރިވެ، ހުޅަނގުގެ ޤައުމުތަކުން ފަންޑުކޮށް ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާޢަތްތަކާ ގުޅިގެން އައިއެސްއާ ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަކޮށްފައެވެ. އަދި ޚިޔާނާތުގެ މަރުޙަލާތައް ކަނޑައްތު ކުރަމުން ގޮސް އައިއެސް އޭރު ކުރަމުން ދިޔަ ތުހުމަތުގެ ތެދުކަން ހާމަވެ، މިއަދު ޖައުލާނީ ހުޅަނގުން ބަލައިގަނެ، އައިއެސް އާ ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަކުރަނީ ސީދާ ހުޅަނގުގެ ޕްރޮކްސީއެއްގެ ގޮތުގައި ކަމަށްވެސް އައިއެސް އިން ބުނެއެވެ.
އައިއެސް ބަލިކުރުމުގެ ބައިނަލްއަޤްވާމީ އިއްތިޙާދުގައި ސީރިއާ
އެ ހަނގުރާމައިގެ ފަހުން، އަލް-ޝަރްޢުގެ ސަރުކާރުން ވަނީ ބައިނަލްއަޤްވާމީ ފެންވަރުގައި ޤައުމުގެ ސިޔާސަތުތައް ބަދަލުކޮށް، ޖިހާދީ ހަރަކާތްތަކުން ދުރުވެ، ބައިނަލްއަޤުވާމީ ތަރަޙައިގެ ތެރޭގައި، ހުޅަނގު ރުހޭނެފަދަ ވެރިކަމެއް ކުރުމަށް މަސައްކަތް ފަށައިފައެވެ. މި ބަދަލުގެ ތެރެއިން، ސީރިއާގެ އިންތިޤާލީ ސަރުކާރުން ވަނީ އެމެރިކާގެ އިސް އޮފިޝަލުންނާ އެކު ޑިޕްލޮމެޓިކް މުއާމަލާތްތައް ފަށާފައެވެ.
ސީރިއާ މިހާރު ވަނީ އައިއެސް ބަލިކުރުމަށް އުފައްދާފައިވާ ބައިނަލްއަޤްވާމީ އިއްތިޙާދުގެ 95 ވަނަ މެމްބަރު ޤައުމުގެ ގޮތުގައި ބައިވެރިވެފައެވެ. އެމެރިކާގެ ޚާއްޞަ މަންދޫބު ޓޮމް ބެރަކް ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ސީރިއާގެ މި ބައިވެރިވުމަކީ މުޅިން އާ ޗެޕްޓަރެކެވެ. މިއީ ސީރިއާގެ މިހާރުގެ ވެރިންނަށް އައިއެސްއާ ދެކޮޅަށް ހަނގުރާމަކުރުމުގައި ހުރި ތަޖުރިބާގެ ސަބަބުން، އެމެރިކާއާއި ސަރަޙައްދީ ބައިވެރިންނާ އެކު އިންޓެލިޖެންސް މައުލޫމާތު ހިއްސާކުރުމަށް ލިބުނު ފުރުސަތެކެވެ. ސެންޓްކޮމްގެ ކޮމާންޑަރު އެޑްމިރަލް ބްރެޑް ކޫޕަރ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، އައިއެސްގެ ބާކީ ތިބި މީހުން ނައްތާލުމަށް އެމެރިކާއާއި އެމީހުންގެ ބައިވެރިން ދެމިތިބޭނެއެވެ.
