ކޮންމެ އަހަރެއްގެ މޭ މަހުގެ 12 ވަނަ ދުވަހަކީ ބައިނަލްއަގުވާމީ ފެންވަރުގައި ފާހަގަކުރާ ނަރުހުންގެ ދުވަހެވެ. މި ދުވަހަކީ ޒަމާނީ ނަރުހުންގެ މަސައްކަތުގެ ބިންގާ އެޅުއްވި ފްލޮރެންސް ނައިޓިންގޭލްގެ އުފަން ދުވަހާ ގުޅުވައިގެން، ނަރުހުންގެ މަތިވެރި ހިދުމަތުގެ އަގުވަޒަންކުރުމަށްޓަކައި ހާއްސަކުރެވިފައިވާ ދުވަހެކެވެ. މިއަހަރުގެ ނަރުހުންގެ ދުވަހުގެ ޝިއާރަކީ ”އަހަރެމެންގެ ނަރުހުން. އަހަރެމެންގެ މުސްތަގުބަލު. ބާރުވެރިކުރުވިފައިވާ ނަރުހުން ފުރާނަ ސަލާމަތްކުރޭ“ މި ޝިއާރެވެ. މިއީ ނަރުހުންނަކީ ދުޅަހެޔޮ މުޖުތަމައެއް ބިނާކުރުމުގެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ތަނބުކަން އަންގައިދޭ ޝިއާރެކެވެ.

ނަރުހުންގެ މަސައްކަތުގެ މާތްކަމާއި ހިދުމަތުގެ އަގު

ނަރުހުންގެ މަސައްކަތަކީ އިންސާނީ ހިދުމަތުގެ އެންމެ މަތީ ދަރަޖައިގެ އެއް މަސައްކަތެވެ. ބަލިމީހުންގެ ހަށިގަނޑަށް ފަރުވާ ދިނުމުގެ އިތުރުން، އެ މީހުންގެ ނަފްސާނީ ހަމަޖެހުމާއި، ހިތްވަރު އާކޮށްދިނުމުގައި ނަރުހުން އަދާކުރަނީ ވަރަށް މުހިންމު ދައުރެކެވެ. ސިއްހީ ފަރުވާގެ ނިޒާމުގެ ތެރޭގައި ޑޮކްޓަރުންނާއި އެހެނިހެން ސިއްހީ މާހިރުންނާ ގުޅިގެން، ރެއާ ދުވާލު ވަރުބަލިކަމެއް ނެތި، ނަރުހުން ކުރާ މަސައްކަތަކީ އެއްވެސް އަގެއް ނެތް ޚިދުމަތެކެވެ. ވަކިން ހާއްސަކޮށް، ކުއްލި ނުރައްކާތަކާއި، ބޮޑެތި ބަލިމަޑުކަމުގެ ދުވަސްވަރުގައި، އެންމެ ފުރަތަމަ ސަފުގައި ހަރަކާތްތެރިވާ ބަޔަކީ ނަރުހުންނެވެ.

ނަރުހުންގެ މަސައްކަތަކީ ހަމައެކަނި ބޭސްފަރުވާ ކުރުން ނޫނެވެ. އެއީ އޯގާތެރިކަމާއި، ލޯތްބާއި، ކެތްތެރިކަމާއެކު ބަލިމީހުންގެ ދިރިއުޅުން އާރާސްތުކޮށްދިނުމެވެ. މި ދުވަހަކީ ނަރުހުންގެ މި ބުރަ މަސައްކަތުގެ އަގު ވަޒަންކޮށް، އެ މީހުންގެ މަސައްކަތަށް ޝުކުރު އަދާކުރަންވީ ދުވަހެކެވެ.

ރާއްޖޭގެ ނަރުހުންގެ ތަފާސްހިސާބުތައް (2026)

މޭ މަހުގެ 12، 2026 ވަނަ ދުވަހު ސިއްހަތާ ބެހޭ ވުޒާރާއިން އާންމުކުރި ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ރާއްޖޭގެ ސިއްހީ ހިދުމަތްދޭ ތަންތަނުގައި ޖުމްލަ 3907 ނަރުހުން މަސައްކަތްކުރަމުން އެބަދެއެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގެ ސިއްހީ ދާއިރާގައި ހަރަކާތްތެރިވާ އެންމެ ބޮޑު އެއް މަސައްކަތްތެރިންގެ ޖަމާއަތެވެ. މި ހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި މި ނަރުހުންގެ ތެރެއިން 2503 ނަރުހުންނަކީ ދިވެހި ރައްޔިތުންނެވެ. އަދި ބާކީ 1404 ނަރުހުންނަކީ ބިދޭސީ ނަރުހުންނެވެ.

މީގެ އިތުރުން،  ނަރުހުންގެ ތެރޭގައި އަންހެނުންގެ ނިސްބަތް ވަރަށް ބޮޑުކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. އެގޮތުން 3593 އަންހެން ނަރުހުން މަސައްކަތް ކުރާއިރު، ފިރިހެން ނަރުހުންގެ އަދަދަކީ 314 އެވެ. ހިދުމެވެ. މީގެ އިތުރުން، ނަރުހުންގެ ހިދުމަތްތައް ބެހިފައިވާ ގޮތަށް ބަލާއިރު، 1989 ނަރުހުން މަސައްކަތް ކުރަނީ މާލެ ސަރަހައްދުގައެވެ. އަދި އަތޮޅުތަކުގެ އެކި ރަށްރަށުގައި 1918 ނަރުހުން ހިދުމަތް ކުރަމުން ގެންދެއެވެ. މި ހިސާބުތަކުން ދައްކަނީ ރާއްޖޭގެ އާބާދީގެ ބޮޑު ބަޔަކަށް ސިއްހީ ފަރުވާ ފޯރުކޮށްދިނުމުގައި ނަރުހުންގެ ހިއްސާ ވަރަށް ފުޅާކަމެވެ.

ދިވެހި ނަރުހުންނާއި ސިއްހީ ދާއިރާގެ ކުރިއެރުން

ރާއްޖޭގައި ނަރުހުންގެ ދާއިރާ ކުރިއެރުވުމަށްޓަކައި ވޭތުވެދިޔަ އަހަރުތަކުގައި ބޮޑެތި މަސައްކަތްތަކެއް ވަނީ ކުރެވިފައެވެ. 1960ގެ އަހަރުތަކުން ފެށިގެން ރާއްޖޭގައި ނަރުހުން ތަމްރީނުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިފައިވާއިރު، މިއަދު ދިވެހި ނަރުހުންނަކީ ބައިނަލްއަގުވާމީ ފެންވަރުގެ ތަމްރީނު ލިބިފައިވާ، ގާބިލު ބައެކެވެ. ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގައުމީ ޔުނިވާސިޓީއާއި އެހެނިހެން މަތީ ތައުލީމުދޭ މަރުކަޒުތަކުން ނާސިންގްގެ ދާއިރާއިން ޑިޕްލޮމާއިން ފެށިގެން މާސްޓާސް ފެންވަރަށް ކިޔެވުމުގެ ފުރުސަތު ހުޅުވިފައި އޮތުމަކީ މި ދާއިރާގެ ކުރިއެރުމަށް ލިބުނު ބޮޑު ކުރިއެރުމެކެވެ.

ސަރުކާރުން ވަނީ ނަރުހުންގެ މުސާރައާއި އިނާޔަތްތައް ރަނގަޅުކޮށް، އެ މީހުންގެ މަސައްކަތުގެ މާހައުލު ހަރުދަނާ ކުރުމަށްޓަކައި ހާއްސަ ފްރޭމްވޯކްތަކެއް 2018 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ތައާރަފުކޮށްފައެވެ. މިއީ ނަރުހުންގެ ވަޒީފާގެ ކުރިއެރުމަށާއި، ހިތްހަމަޖެހުމާއެކު ހިދުމަތް ކުރުމަށް ލިބުނު ބޮޑު ހިތްވަރެކެވެ. ހާއްސަކޮށް، ކާޑިއެކް ކެއާ، ނިއުރޯ ކެއާ ފަދަ ހާއްސަ ދާއިރާތަކުން ނަރުހުން ތަމްރީނުކުރުމަކީ ރާއްޖޭގެ ސިއްހީ ދާއިރާގެ ފެންވަރު މަތިވެގެންދިޔަ ކަމެކެވެ.

ގޮންޖެހުންތަކާއި ކުރިމަގުގެ އުންމީދުތައް

ހުރިހާ ކުރިއެރުންތަކާއެކުވެސް، ނަރުހުންގެ ދާއިރާއަށް ކުރިމަތިވާ ގޮންޖެހުންތައް މަދެއް ނޫނެވެ. ދިގު ގަޑިއިރުތަކުގައި މަސައްކަތް ކުރުމާއި، މީހުންގެ އަދަދު މަދުވުމުގެ ސަބަބުން ކުރިމަތިވާ ސްޓްރެސްއާއި، ބަލިމީހުންގެ އިތުރުވަމުންދާ ޑިމާންޑުތަކަކީ ނަރުހުންގެ ދުޅަހެޔޮކަމަށް އަސަރުކުރާ ކަންކަމެވެ. އެހެންކަމުން، މިއަހަރުގެ ޝިއާރުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ ފަދައިން، ނަރުހުން ބާރުވެރިކުރުވުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ. ބާރުވެރިކުރުވުން މާނަކުރަނީ ހަމައެކަނި މުސާރަ ބޮޑުކުރުމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ މާނައަކީ ނަރުހުންނަށް ރައްކާތެރި މަސައްކަތުގެ މާހައުލެއް ގާއިމުކޮށްދިނުމާއި، އެމީހުންގެ ހިޔާލާއި މަޝްވަރާއަށް ސިއްހީ ސިޔާސަތުތައް އެކުލަވާލުމުގައި ޖާގަ ދިނުމެވެ.

މި ދުވަހުގެ މުނާސަބަތުގައި ރާއްޖޭގެ އެންމެހާ ނަރުހުންނަށް އައްސަރިބަހާއި ސާބަސް ރައްދުކުރަމެވެ. ތިޔަ ކުރައްވާ މިންނަތް މަސައްކަތުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ އެތައް ރައްޔިތުންނެއްގެ ފުރާނަ ސަލާމަތްވެ، އެތައް ބަޔަކަށް ލުއިފަސޭހަކަން ލިބެމުންދެއެވެ. ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައިވެސް ދިވެހިރާއްޖޭގެ ނަރުހުންގެ ހިދުމަތް ފުޅާވެ، ދިވެހި ސިއްހީ ދާއިރާ އިތުރަށް ބާރުގަދަވެގެން ދިއުމަކީ މުޅި ގައުމުގެ އުންމީދެވެ.